اثربخشی درمان شناختی-رفتاری مذهبمحور (RCBT) بر کیفیت زندگی و خودکارآمدی بیماران دارای کولوستومی
محمودرضا هاشم ورزی، قدرت الله عباسی و سید حمزه حسینی
چکیده:
زمینه و هدف: لازمهٔ کمک به افراد دارای کولوستومی شناخت عوامل مؤثر بر کیفیت زندگی و خودکارآمدی این افراد است که میتوان با استفاده از رویکردهای مختلف به بهبود آنها پرداخت. هدف پژوهش حاضر، تعیین اثربخشی درمان شناختی-رفتاری مذهبمحور بر کیفیت زندگی و خودکارآمدی بیماران دارای کولوستومی بود.
روشبررسی: پژوهش حاضر نیمهآزمایشی از نوع پیشآزمون، پسآزمون و پیگیری با گروه گواه بود. جامعــهٔ آماری این پژوهش را بیماران دارای کولوستومی مراجعهکننده به بخش سایکوسوماتیک بیمارستان امامخمینی شهرستان ساری در سال ۱۳۹۸ تشکیل دادند. از این تعداد ۵۰ نفر بهشیوهٔ نمونهگیری دردسترس براساس معیارهای ورود و خروج انتخاب شدند و در یک گروه آزمایش و یک گروه گواه (هر گروه ۲۵ نفر) قرار گرفتند. گروه آزمایش طی ده جلسه درمان شناختی-رفتاری مذهبمحور را دریافت کرد و گروه گواه هیچ مداخلهای دریافت نکرد. دادهها با استفاده از پرسشنامهٔ دموگرافیک، پرسشنامهٔ کیفیت زندگی بیماران استومی (گرانت و همکاران، ۲۰۰۴) و مقیاس خودکارآمدی استوما (بکرز و همکاران، ۱۹۹۶) جمعآوری شد. تحلیل دادهها با روش تحلیل واریانس با اندازهگیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی در نرمافزار SPSS نسخهٔ ۲۲ در سطح معناداری ۰٫۰۵ صورت گرفت.
یافتهها: نتایج این تحقیق نشان داد که درمان شناختی-رفتاری مذهبمحور بر کیفیت زندگی (۰٫۰۰۱>p) و خودکارآمدی (۰٫۰۰۱>p) بیماران دارای کولوستومی مؤثر است. همچنین نتایج حاکیاز ماندگاری تأثیر مثبت این نوع درمان بر کیفیت زندگی (۰٫۱۰۵=p) و خودکارآمدی (۰٫۹۲۵=p) در مرحلهٔ پیگیری بود.
نتیجهگیری: درمان شناختی-رفتاری مذهبمحور بر کیفیت زندگی و خودکارآمدی بیماران دارای کولوستومی اثربخشی دارد؛ بنابراین استفاده از این آموزشها در برنامهریزی اقدامات بهداشت روانی بهخصوص برای این بیماران توصیه میشود.
واژههای کلیدی: درمان شناختی-رفتاری مذهبمحور، کیفیت زندگی، خودکارآمدی، بیماران دارای کولوستومی.
http://jdisabilstud.org/article-1-2135-fa.html